De zes markeringen op een track
Cue-in: waar het bruikbare geluid begint, voorbij de digitale stilte of de klik aan het begin. Intro: het einde van het instrumentale begin, het punt tot waar een presentator kan praten voordat de zang inzet. Hook-in en hook-out: het herkenbare refrein, handig voor previews. Segue: het punt waarop de overgang naar de volgende track begint. Cue-out: het einde van het bruikbare geluid; alles erna is stilte of ruis.
Alle tijden staan in milliseconden en worden per track bewaard. De track is de enige bron: wie een cue in de editor verzet, verandert daarmee direct hoe de volgende overgang klinkt, ook als de plaat al ingepland stond.
Hoe een overgang wordt berekend
Bij muziek naar muziek start de volgende plaat op de segue van de vorige. De vorige fadet in ongeveer twee seconden uit; de volgende begint op vol volume, zonder fade-in. Bij een jingle is het anders: jingles en commercials spelen altijd helemaal uit, op vol volume, tot hun eigen cue-out. De overlap met de volgende plaat is dan precies de staart van de jingle, het stuk tussen segue en cue-out. Een jingle die wordt afgekapt of weggedraaid is bij ons een fout.
Een nul is een geldige cue: nul betekent meteen, niet 'niet ingesteld'. Alleen een ontbrekende waarde valt terug op een standaard. Dit onderscheid klinkt pietluttig, maar het verschil tussen nul en niets was bij ons twee seconden dode lucht vóór elke AI-stem.
De extro: een tweede eindcue
Sinds september 2026 draagt elke muziektrack een extro: het punt waar de zang ophoudt, nooit vroeger dan vier seconden vóór de segue. Zingt de plaat tot het einde, dan valt de extro samen met de segue. De extro wordt gemeten door de zang van het instrumentale te scheiden over de laatste dertig seconden; de editor kan hem handmatig overschrijven.
Alleen een AI-stem mag op de extro beginnen. Plaat naar plaat, jingle, weer en nieuws blijven op de segue. Zo praat de stem over de instrumentale staart van de plaat heen, precies zoals een presentator dat zou doen.
Extro eerst, dan intro, dan drone
De volgorde van belang: de stem begint op de extro van de uitgaande plaat en praat over de staart heen. Wat er van de stem overblijft, gaat over het intro van de volgende plaat, tot uiterlijk de zanginzet. Een kort praatje eindigt in de staart en haalt het intro niet eens. De volgende plaat start nooit vóór de cue-out van de vorige.
Blijft er droge stem over, zonder muziek eronder, dan mag er een drone of bed onder, maar pas vanaf de segue, zo weinig mogelijk en hooguit twee keer per uur. De inzet valt bij voorkeur in een adempauze van de stem.
Nooit ducking
Veel systemen draaien de muziek zachter zodra de stem begint. Wij doen dat niet. De plaat onder een praatje blijft op honderd procent tot zijn eigen fade-out; de stem wordt op de juiste luidheid gerenderd vóór hij de mixer bereikt. Volume wordt na de start van een track nooit meer aangepast: geen ducking, geen ramp, geen fade-in. De enige toegestane volumeverandering is de fade-out aan het einde van de uitgaande plaat.
Het gevolg is een overgang waarin de muziek nooit inzakt en weer opkomt. Dat is hoorbaar, en het is de reden dat een praatje van vier seconden op een goede extro beter klinkt dan een praatje van tien seconden met ducking.
Veelgestelde vragen
Moet ik alle cuepunten met de hand zetten?
Nee. Bij het importeren worden cue-in, cue-out, segue, intro en extro gemeten. De editor is er voor correcties; die zijn leidend zodra je ze zet.
Wat is het verschil tussen segue en cue-out?
De segue is waar de overgang begint; de cue-out is waar het bruikbare geluid eindigt. Het stuk ertussen is de staart, waarin de volgende track al klinkt.
Waarom begint de stem niet gewoon op de segue?
Omdat de zang dan meestal al gestopt is en er een paar seconden instrumentale staart liggen die de stem kan gebruiken. Op de extro beginnen klinkt als een presentator; op de segue beginnen klinkt als een systeem.