Het sjabloon zit in de klok
Een AI-praatje begint als slot in de uurklok met een sjabloon: kondig de volgende plaat aan, leid het nieuws in, lees het verzoekje van een luisteraar voor, doe een tijdmelding, vertel iets over de artiest die net speelde. Het sjabloon zegt wát, niet hoe. Het draagt de persona van de presentator: naam, toon, dagdeel, en de regels van het station, zoals wel of geen jingle ernaast.
Het script wordt laat geschreven
Pas als het uur is voorbereid en de planner weet welke platen er echt staan, schrijft een taalmodel het script. Het krijgt de titel en artiest van de plaat die net speelde en de plaat die komt, het weerbericht van dit uur, de nieuwskoppen, de tijd, en de persona. Een presentator die om 23:30 'goedemorgen' zegt is een script dat te vroeg geschreven is; daarom is het venster kort en wordt bij een wijziging opnieuw geschreven.
Voor Spaanse stations geldt: uitsluitend Castiliaans, het Spaans van Spanje. Geen celular, geen ustedes. Dat staat in elke prompt en wordt in de code getoetst, omdat een instructie alleen niet houdt.
De stem
Het script gaat naar een stemmodel met een vaste stem per presentator. Verschillende stemmen hebben verschillende sterktes; sommige nemen regie-aanwijzingen zoals warmte of tempo, andere niet, en dat meten we per stem in plaats van het aan te nemen. De ruwe render is te zacht en te ongelijk voor de zender, dus hij gaat door een vaste bewerking: hoogdoorlaat, luidheidsnormalisatie, compressie en een limiter, naar 24-bit. Dat is de enige plek waar stem wordt bewerkt; daarna raakt niets het volume meer aan.
Een render wordt getoetst vóór hij bruikbaar wordt: te kort, stil of kapot betekent opnieuw renderen, niet uitzenden. Een kapotte render die tóch was uitgezonden gaf ons twaalf seconden stilte na een korte jingle; sindsdien staat de toets vóór het opslaan.
Plaatsing op de milliseconde
Zodra de stem klaar is, weet het systeem hoe lang hij is. Dan wordt hij geplaatst: hij begint op de extro van de uitgaande plaat, praat over de staart heen, en wat overblijft gaat over het intro van de volgende plaat tot de zang inzet. Is de opvolger geen plaat maar een nieuwsbed of jingle, dan overlapt de stem hoogstens driehonderd milliseconden, zodat het nieuws nooit door het praatje heen begint. Die toets gebeurt op het moment van uitzenden tegen de echte opvolger, want een geplande plaat kan tegen de uurgrens zijn overgeslagen.
Telefoongesprekken en verzoekjes
Een telefoongesprek is een script met twee stemmen: de presentator en een beller, elk met een eigen stemmodel, gemonteerd tot één gesprek met pauzes en een telefoonklank op de beller. Een verzoekje van een luisteraar komt via de website of de app binnen, wordt op logica gecontroleerd en in het eerstvolgende passende slot voorgelezen, met de naam van de aanvrager als die dat wil. Beide zijn de uitzonderingen op de regel dat de klok alles bepaalt: een gebeurtenis van een luisteraar of operator mag iets invoegen, mits binnen het lopende uur en met een controleerbare reden.
Wat een AI-dj niet is
Geen vervanging voor een live-programma met een mens die het gesprek van de dag voert. Wel een presentator die vierentwintig uur per dag op tijd is, de juiste titel noemt, het weer van dit uur geeft en nooit 'goedemorgen' zegt om middernacht. Voor de meeste stations is dat een combinatie: mensen op de uren die er toe doen, AI op de rest, met dezelfde klok en dezelfde jingles.
Veelgestelde vragen
Klinkt de AI-stem elk uur hetzelfde?
Nee. Het script wordt per praatje geschreven met wat er dan speelt, en de vorm wisselt: aankondiging, weetje over de artiest, tijdmelding, weer, verzoekje. Ook de toon volgt het dagdeel.
Kan de AI-dj mijn eigen stem gebruiken?
Een stem wordt per presentator vastgelegd. Een eigen stem klonen kan met toestemming van de eigenaar en genoeg schoon bronmateriaal; dat bespreken we bij de inrichting.
Hoe voorkom je dat de AI onzin zegt?
Het script krijgt alleen feiten die het systeem kent: titels, artiesten, tijd, weer, koppen. Het mag niets verzinnen over de artiest wat niet in de bron staat, en scripts worden gefilterd op woorden en constructies die op de radio niet horen.